Online Begraafplaatsen 3.0
BeginNieuwsberichten ⇒ Heemkundekring-doorbreekt-het-zwijgen

Nieuwsbericht

Heemkundekring doorbreekt het zwijgen
 - 5-9-2019
Heemkundekring doorbreekt het zwijgen over ‘de zwarte bladzijde van Spang-Capelle’: de executie van Jan Boezer
SPRANG-CAPELLE - Heemkundevereniging Sprang-Capelle houdt donderdag een gespreksavond over de gebeurtenissen op Dolle Dinsdag in Sprang-Capelle en Waalwijk. Met name over Landwachter Jan Boezer, die in de nacht van 5 op 6 september 1944 door een lid van Verzetsgroep André geëxecuteerd. ,,We willen op een respectvolle manier het zwijgen over die zwarte bladzijde doorbreken.”

Het geheim ontsloten, het zwijgen doorbroken. Dat staat op het graf van Jan Boezer sr. In een notendop vat dat een groot deel van het leven samen van Jan Boezer jr. Hij heeft jarenlang gezocht naar de ware toedracht rondom de dood van zijn vader. Senior werd in de nacht van 5 op 6 september 1944 geëxecuteerd door een lid van de verzetsgroep André.

In zijn zoektocht vond Boezer jr. de laatste rustplaats van zijn vader - hij was heimelijk op de begraafplaats aan de Heistraat in Sprang-Capelle begraven -, de gaten in zijn hoofd bevestigden dat hij was doodgeschoten. Uiteindelijk ontmoette hij de man die waarschijnlijk zijn vader van het leven had beroofd, heeft hem vergeven om zo verder te kunnen gaan met zijn leven. Didden: ,,De dader kwam niet uit Sprang-Capelle.”

Een paria
Dat geheim - wat is er precies gebeurd? - was ontsloten, het zwijgen - de impact die de executie op zijn vader heeft gehad op zijn leven - kon Boezer jr doorbreken. Daartoe had hij onder meer gesprekken met Piet Pruijssers, voorzitter van Heemkundevereniging Sprang-Capelle en historicus Jack Didden. ,,Jan, die nog niet was geboren toen zijn vader overleed, heeft er erg onder geleden”, zegt Pruijssers. ,,Op school was hij een paria. Zo mocht Jan niet mee naar de aubade op Koninginnedag, of meedoen aan de kinderspelen.” Eenmaal werd een uitzondering gemaakt. ,,Toen won Jan zo’n Oudhollands spel. Prompt nam iemand van het Oranjecomité zijn prijs af, gaf het aan een ander kind.”

De 28-jarige Sprang-Capellenaar Jan Boezer sr, gehuwd en vader van drie kinderen, was lid van de Landwacht. ,,Dat was de hulppolitie voor de Duitsers. Die lui verraadden onderduikers, Joden. Ze gingen bij de boeren ook na of er niet illegaal werd geslacht, dus gerommeld met de voedselvoorziening”, zegt Didden.

Dolle dinsdag
Op 5 september zette verzetsgroep André twaalf Landwachters gevangen in een boerderij. Het verzet nam alvast een voorschot op de bevrijding: de geallieerden hadden in een hoog tempo terrein gewonnen, Duitsers gingen in de paniek op de vlucht. Maar dat optimisme bleek een misrekening. Als daags na Dolle Dinsdag, 6 september, gewapende SS’ers vanuit Den Bosch door Waalwijk trekken richting het front in Antwerpen, klampen twee vrouwen de militairen aan: hun echtgenoten, Landwachters, zijn opgepakt door partizanen. Als represaille werden burgemeester Moonen en de broers Joop en Vincent Hoffmans geëxecuteerd; Vincent overleefde het vuurpeloton.

Toen Groep André inzag dat de bevrijding nog niet daar was, werden elf Landwachters losgelaten. Didden: ,,Ik neem aan dat die mannen aan het verstand is gebracht dat ze hun mond moesten houden. Van Jan Boezer waren ze daar niet zeker van. Hij was fanatiek, niet bang uitgevallen. Men moet hebben gedacht dat hij hen zou kunnen verraden. Waarschijnlijk is hij daarom gedood.”

Door de samenloop van omstandigheden zijn drie slachtoffers gevallen, meent Didden. ,,Het waren chaotische dagen. Het idee was dat Nederland nagenoeg bevrijd was, daardoor kwamen de opgekropte emoties los: driftkoppen maakten er een bijltjesdag van. Het verzet geloofde het verhaal van een verkenner niet dat in Waalwijk drie mensen zouden worden gedood als de Landwachters niet vrij zouden worden gelaten. Plotsklaps bleken de rollen omgedraaid, wellicht werden ze daardoor bang voor hun eigen hachje.”

‘Was het wel zo zwart-wit?’
Wat het uiteindelijk in Sprang-Capelle heeft opgeleverd: zwijgen over deze zwarte bladzijde binnen het verzet. Totdat Jan Boezer jr vanaf 1994 op zoek ging naar antwoorden. In 2002, met het herbegraven van zijn vader, kon hij dat boek sluiten. Voor hem was het zwijgen doorbroken. ,,Voor Sprang-Capelle nog niet”, vindt Pruijssers. ,,Morgenavond, in Zidewinde, willen we daar iets aan doen. Jack en ik gaan graag met de bezoekers het gesprek aan: hoe kijken jullie naar deze geschiedenis, wat heeft het jullie gedaan? En is het allemaal wel zo zwart-wit?” En ook: ,,We gaan niet praten over de schuldvraag, wel zou het mooi zijn als we het hele verhaal rondom Jan Boezer sr. in perspectief kunnen zetten.”

Jan Boezer jr. had graag zelf die avond het woord willen doen; hij overleed op 3 april. De gespreksavond in Zidewinde is gratis toegankelijk voor leden. Entree niet-leden: vier euro. Aanvang: 20.00 uur.

Bron: bd.nl

 © Kineo 2005-2019
begin | zoeken | forum | monitor | naamindex | links | contact | FAQ